ทำความรู้จักกับศิลปะบำบัด

เรามักจะเคยได้ยินว่าศิลปะนั้นสามารถช่วยบำบัดจิตใจได้  รวมถึงสามารถบำบัดอาการป่วยได้อีกด้วย ซึ่งมักจะเรียกกันว่าศิลปะบำบัด โดยศิลปะบำบัดจะเป็นการใช้ศิลปะเป็นเครื่องมือหลักในการเยียวยารักษาอาการเจ็บป่วยทั้งทางร่างกายและจิตใจ ศิลปะบำบัดบางแนวทางมุ่งเน้นให้ผู้รับการบำบัดแสดงออกผ่านสื่อศิลปะอย่างสร้างสรรค์ บางแนวทางนำความรู้ด้านจิตวิทยาเข้ามาผสมผสาน บางแนวทางใช้การวิเคราะห์สิ่งที่ปรากฏในภาพของผู้รับการบำบัดร่วมด้วย

ศิลปะบำบัด (art therapy) คือ การบำบัดรักษาทางจิตเวชรูปแบบหนึ่ง ที่ประยุกต์ใช้กิจกรรมทางศิลปะเพื่อค้นหาข้อบกพร่อง ความผิดปกติบางประการของกระบวนการทางจิตใจ โดยใช้ความรู้เกี่ยวกับการประเมินทางจิตวิทยา เพื่อเปิดประตูเข้าสู่จิตใจในระดับจิตไร้สำนึก และเลือกใช้กิจกรรมทางศิลปะที่เหมาะสมช่วยในการบำบัดรักษา และฟื้นฟูสมรรถภาพให้ดีขึ้นจากแนวคิดที่ว่า ศิลปะ คือ หนทางแห่งการปลดปล่อย อารมณ์ ความรู้สึก ความคิด ตามความต้องการของแต่ละคน เด็กก็เช่นกัน พวกเขาต้องการ สิทธิ เสรีภาพ ที่จะแสดงออกซึ่ง ความต้องการของเขาอย่างมีความสุข พวกเขาต้องการโอกาสที่จะพัฒนา ศักยภาพของตัวเขาเองในด้าน การเรียน การเล่น และการแสดงออกต่างๆ.

ศิลปะบำบัดเหมาะกับใคร

1. กลุ่มคนที่มีปัญหาทางจิตใจ มีหลากหลายหน่วยงานที่แนะนำเรื่องการนำศิลปะบำบัดไปใช้เพื่อช่วยเหลือกลุ่มคนเหล่านี้เช่นกลุ่มอาการ schizophrenia เป็นต้น
2. ผู้ที่เผชิญกับความยากลำบาก ศิลปะบำบัดสามารถช่วยเหลือให้เกิดการเรียนรู้กับความยากลำบากในสถานการณ์ต่างๆ ได้ โดยเฉพาะสำหรับคนที่อาจรู้สึกยากในการแสดงเรื่องราวเหล่านั้นออกมาเป็นคำพูด หรือคแสดงออกในความรู้สึกเหล่านั้น
3. คนที่ทำงานซ้ำซากติดต่อเป็นเวลานาน คนที่ทำงานอย่างต่อเนื่อง และใช้ทักษะเฉพาะอย่างที่ซ้ำซากติดต่อเป็นเวลานาน จะได้รับประโยชน์ในการทำศิลปะบำบัดแบบกลุ่มที่จะช่วยให้พวกเขาได้รู้จักและเรียนรู้การเข้าสังคม การแสดงออกในมิติทางความรู้สึก เรื่องราวได้
4. ผู้ที่รู้สึกยากลำบากในการแสดงออกทางอารมณ์ความรู้สึก การใช้ศิลปะสำหรับแสดงออกทางอารมณ์ความรู้สึก จะช่วยทำให้กลับไปเรียนรู้อารมณ์ความรู้สึก โดยที่ไม่จำเป็นจะต้องเข้าไปเรียนรู้เรื่องคำพูดที่เชื่อมโยงกับอารมณ์เหล่านั้น
5. ผู้ที่เกี่ยวข้องกับกระบวนการยุติธรรม ผู้ต้องขัง หรือนักโทษต่างๆ สามารถใช้กระบวนการศิลปะบำบัดในการแสดงออกทางความรู้สึกเพื่อให้เข้าถึงอิสรภาพ และดูแลอารมณ์ความรู้สึกเหล่านั้นได้
6. ผู้ที่มีหน้าที่บำบัดเยียวยาหรือรักษาผู้อื่น แพทย์ พญาบาล นักจิตวิทยาใหคำปรึกษา และกลุ่มผู้เยียวยาที่มักจะได้รับฟังเรื่องราวที่สะเทือนความรู้สึก อาจต้องมีการดูแลตัวเองจากศิลปะบำบัด เพื่อให้ตนเองได้ผ่อนพัก และเยียวยาตนเองเป็นระยะจากศิลปะบำบัด เพื่อลดความเครียดสะสม

ศิลปะบำบัดมีรูปแบบแตกต่างกันไปในผู้รับการบำบัดแต่ละคนที่มีสภาพปัญหาแตกต่างกัน เทคนิคที่ใช้ เช่น ปั้นดิน วาดภาพ ระบายสี ถักทอ กิจกรรมทางดนตรี เล่นละคร หรือบทบาทสมมติ โดยนักศิลปะบำบัดจะพิจารณาเลือกใช้เทคนิคที่เหมาะสมกับแต่ละบุคคล การเลือกใช้สื่อ วัสดุ อุปกรณ์ และรูปแบบที่หลากหลายเหล่านี้ เพื่อเป็นทางเลือกที่จะระบายความรู้สึกนึกคิด ความเข้าใจตนเอง และจัดการกับความรู้สึกได้ตามความเหมาะสมของผู้เข้ารับการบำบัดแต่ละคน